Enstitü
“The Institute | Enstitü”,
Can Tanyeli,
04:16, 2019

“Enstitü”, tamamen bilgisayar ortamında üretilmiş kısa bir film. Ahmet Hamdi Tanpınar’ın aynı adlı romanında tasvir edilen1 Saatleri Ayarlama Enstitüsü’nü canlandırmak için, Türkiye erken cumhuriyet dönemi devlet mimarlığının totaliter tipolojilerinden yola çıkıldı. Söz konusu mimarlığın steampunk ve fantastik bir yorumundan hareketle, yapı olanaksız büyüklükte bir tunç döküm saatin sarkaçlarına ev sahipliği yapacak şekilde tasarlandı.

“Enstitü”, Maya’da modellendi ve Lumion’da render edildi. Ses, filme özel düzenlendi. Baştaki taş plak kaydı Safiye Ayla’nın “Zaman Olur ki Ânın Hacle-i Visâlinde”2 yorumundan kısa bir alıntı; diğer tüm ses efektleri ve müzikal düzenlemeler ise lisanslıdır.

Bu film, Boş Bir Oda Kendi Fonksiyonunu Yaratır sergisine3 yapılan davet üzerine ortaya çıktı. Serginin katılımcıları: Ali Paşaoğlu ve Tomris Akın / Alper Derinboğaz, Salon / Aslıhan Demirtaş, Khora Ofis / Bilge Kalfa / Boğaçhan Dündaralp, ddrlp / Burcu Serdar Köknar / Enise Burcu Derinboğaz, Praxis Landscape / Erdem Akan / Ertuğ Uçar / Gamze İşcan, Hâlükâr Mimarlık / H. Cenk Dereli, NOBON / Hayriye Sözen / İpek Baycan ve Şule Ertürk Gaucher, Slash Architects / kpm kerem piker mimarlık / M. Can Tanyeli / Muğlak Standartlar Enstitüsü / Oğul Öztunç ve Atıl Aggündüz, Piknik Works / Onur Kutluoğlu / Ozan Avcı / Özge Çağlayan / Rükneddin Avşar Gürpınar / Sait Ali Köknar / Selahattin ve Pelin Tüysüz, Adapt Architects / SO? / Tuğçe ve Gökhan Kodalak. Serginin kurgusu Bahar Turkay’a, yapımı ise Manifold’a ait.

1. Ahmet Hamdi Tanpınar, Saatleri Ayarlama Enstitüsü, Dergâh Yayınları, Nisan 2019, s. 362–372.

2. Güfte: Faik Ali Ozansoy, Beste: Lemi Atlı.

3.Boş Bir Oda Kendi Fonksiyonunu Yaratır: Tasarımcıların Yorumuyla Saatleri Ayarlama Enstitüsü”, Kıraathane - İstanbul Edebiyat Evi, 18–31 Mayıs 2019. 

Boş Bir Oda Kendi Fonksiyonunu Yaratır, M. Can Tanyeli, mimarlık, Saatleri Ayarlama Enstitüsü, video